Εκεί όπου το αδύνατο κάνει πάντα στην άκρη
Formula 1
Εκεί όπου το αδύνατο κάνει πάντα στην άκρη
Formula 1Δεν είναι μυστικό. Το Indy 500 δεν το παρακολουθώ απλώς. Το κουβαλώ μέσα μου σαν εμμονή που επιστρέφει κάθε χρόνο, σχεδόν τελετουργικά, όταν η άνοιξη αρχίζει να γέρνει προς τον Μάιο και η πίστα της Indianapolis, που γεννά θρύλους από το 1911 μέχρι σήμερα, αρχίζει να γεμίζει τα πνευμόνια μου με βενζίνη, ιστορία και μύθο.
Το δικό μου πάθος με τον αγώνα ξεκίνησε το 1989, όταν είδα στο εξώφυλλο του περιοδικού Autosport -που έφτανε πάντα καθυστερημένα στην Κύπρο- κάποιον Emerson Fittipaldi να κερδίζει τον αγώνα, και έκτοτε το Indy 500 ρίζωσε βαθιά μέσα μου.
Όταν αντιληφθεί κανείς πως λειτουργούν οι νόμοι της φυσικής σε μια οβάλ πίστα, αμέσως συνειδητοποιεί πως δεν υπάρχει τίποτα πιο μαγικό στον κόσμο των αγώνων και ότι η κούρσα των 500 μιλίων της Indianapolis αποτελεί -μαζί με την 24ωρη κούρσα του Le Mans- τη σπουδαιότερη κούρσα στη Γη.
Για τρεισήμισι περίπου ώρες οι πιλότοι βρίσκονται (κυριολεκτικά!) σε κατάσταση συναγερμού και συνάμα έκστασης στο πιλοτήριο, αφού καλύπτουν εκατόν μέτρα το δευτερόλεπτο, χωρίς να σταματούν να πολεμούν με άλλα 32 μονοθέσια, τα οποία επηρεάζουν το αεροδυναμικό κράτημα της δικής τους βολίδας, ακόμα και όταν ένα από αυτά βρίσκεται 750 μέτρα μακριά.
Γύρω σου, βλέπεις να σε προσπερνά σαν θολούρα μπετόν στα δεξιά και γρασίδι στα αριστερά: μια αστραπή κόσμου που δεν προλαβαίνεις να αναλύσεις, μόνο να σεβαστείς.
Ένα περαστικό, «αθώο» σύννεφο που σκεπάζει στιγμιαία την πίστα, ρίχνοντας τη θερμοκρασία της ασφάλτου μόλις δύο βαθμούς, αρκεί για να μετατοπίσει τα όρια της πρόσφυσης και να σε στείλει, χωρίς δεύτερη προειδοποίηση, σε τροχιά προς τον τοίχο.
Όταν βρεθείς σε τέτοιους μπελάδες -να προσπαθείς να ξεφύγεις από τα σαγόνια της καταστροφής προτού αυτά κλείσουν ερμητικά- έχουμε μάθει από τον θρυλικό, τον τιτανοτεράστιο Rick Mears, ότι στην οβάλ πίστα δεν διορθώνεις με ανάποδο τιμόνι τη στιγμή που αρχίζει να φεύγει η ουρά: περιμένεις εκείνη τη σχεδόν αόρατη στιγμή που τα πίσω λάστιχα αρχίζουν ξανά να “δαγκώνουν” την άσφαλτο. Εκεί, και μόνο εκεί, σώζεται ή χάνεται το παιχνίδι (όπως ανακάλυψαν παλιοί θρύλοι της F1 που δάγκωσαν τον τοίχο).
Έχεις απειροελάχιστα κλάσματα δευτερολέπτου για να αντιδράσεις και αυτός είναι ακριβώς ο λόγος που, ως θεατής πίσω από την ασφάλεια του καναπέ μου κάθε Μάιο, νιώθω μόνο θαυμασμό για τον Palou (λέγε με «εξωγήινο»), τον McLaughlin, τον Dixon, τον Power και τους υπόλοιπους «ιππότες της ασφάλτου» που έχουν αισθητήρια όργανα οξυμένα στα όρια του ενστίκτου, αντανακλαστικά αστραπής και… μπαλάκια ελέφαντα.
Phil Krueger: Θρύλος χωρίς τρόπαια
Σήμερα θέλω, από χρέος, να αναφερθώ σε έναν από τους αμέτρητους ήρωες του αγώνα, σε ένα από εκείνα τα αγαπημένα μου outsider που δεν έγιναν ποτέ τίτλοι, ούτε αφίσες, ούτε κοινό κτήμα του ευρέος κοινού.
Ο Phil Krueger, που έφυγε από αυτή τη ζωή πριν από δύο μόλις μήνες, υπήρξε ένας μηχανικός αεροπλάνων που κατασκεύαζε και πετούσε ο ίδιος τις μηχανές του. Προσπάθησε να αγωνιστεί δέκα φορές στο Indy 500 μεταξύ 1981-1991, σε μια εποχή που το περιθώριο για τέτοιες «ατομικές αποστολές» είχε ήδη αρχίσει να στενεύει.
Κι όμως, μέσα σε έναν κόσμο ολοένα πιο επαγγελματικό και απρόσωπο, κατάφερε δύο τερματισμούς μέσα στη δεκάδα: μικρές νίκες επιμονής, σχεδόν πεισματικές, που σήμερα μοιάζουν ακόμη μεγαλύτερες απ’ ό,τι τότε.
Ο λόγος που παραμένει ένας θρύλος στο δικό μου μυαλό είναι γιατί υπήρξε ο τελευταίος πιλότος/μηχανικός του Indy (μιας χαμένης φυλής που έσβησε μετά το τέλος της δεκαετίας του ’60) στήνοντας και ρυθμίζοντας με τα δικά του χέρια το μονοθέσιο, προτού αφήσει στην άκρη τα εργαλεία και αναλάβει ρόλο πιλότου.
Σύμφωνα με τον αγαπημένο και αείμνηστο συνάδελφο δημοσιογράφο Robin Miller (τον οποίο, παρεμπιπτόντως, σκεφτόμουν έντονα στις 25 Αυγούστου του 2021, λίγες μόλις ώρες προτού πληροφορηθώ τον θάνατό του), ο Krueger έφτασε μια ανάσα από το να προκριθεί στο Indy του 1981 με ένα μονοθέσιο του 1972 (!) προτού χάσει τον έλεγχο και καρφωθεί στον τοίχο, σπάζοντας πλευρά και έναν από τους ώμους του.
Ο ίδιος είχε τρία μεγάλα ατυχήματα στην καριέρα του, τα οποία τον σακάτεψαν. Ένα από αυτά τον άφησε αναίσθητο για 11 ημέρες και όταν συνήλθε έπρεπε να μάθει ξανά να περπατά και να μιλά από την αρχή. Κι όμως, ακόμη κι αυτό δεν στάθηκε αρκετό για να τον κρατήσει μακριά από τις πίστες, αφού μια δύναμη πιο ισχυρή από τον πόνο και τη λογική, τον τραβούσε πάντα πίσω.
Όταν προκρίθηκε για πρώτη φορά στο Indy, το 1986, με μια March της προηγούμενης χρονιάς, αφήνοντας εκτός αγώνα άλλους δέκα πιλότους -οι περισσότεροι με σαφώς ανώτερες μηχανές- ολόκληρο το pit-lane σηκώθηκε όρθιο και τον υποδέχτηκε με χειροκροτήματα όταν επέστρεψε στα pits,
Το 1988, καθώς βόλταρε σε ένα mall, ο Krueger πρόσεξε ένα μονοθέσιο που βρισκόταν εκεί ως έκθεμα για το κοινό. Για τους περισσότερους θα ήταν απλώς μια στατική εικόνα, για εκείνον όμως έγινε αμέσως πιθανότητα, σχεδόν υπόσχεση. Σκέφτηκε πως αυτό ίσως ήταν το εισιτήριό του για τον αγώνα.
Χωρίς να χάσει χρόνο, εντόπισε τον ιδιοκτήτη του και, με εκείνη την επιμονή που τον χαρακτήριζε, κατάφερε να τον πείσει να επιχειρήσει μαζί του την πρόκριση στο Indy.
Για άλλη μια φορά έγινε ο μηχανικός του εαυτού του, δουλεύοντας για δύο μερόνυχτα στο γκαράζ, με τα χέρια λερωμένα και τα μάτια κολλημένα πάνω στη μηχανή, την ώρα που οι αντίπαλοί του απολάμβαναν ένα ποτό στο πολυτελές τους ξενοδοχείο ή παραδίνονταν σε έναν ήσυχο ύπνο σε φαρδιά κρεβάτια.
Το γεγονός πως κατάφερε στο τέλος να κατευθύνει την γερασμένη March του 1986 -ένα μονοθέσιο που κόντεψε να αραχνιάσει απέναντι από τη βιτρίνα του Gucci- προς την όγδοη θέση τη μέρα του αγώνα, αποτελεί για μένα ένα από τα τελευταίας κοπής θαύματα του σύγχρονου κόσμου των αγώνων.
Κάποιες ζωές δεν μετρούνται με θέσεις τερματισμού, αλλά στις σπάνιες στιγμές που το αδύνατο υποχωρεί και αφήνει το ακατόρθωτο να περάσει.
Αντίο, Phil Krueger. Στους κόσμους που αγάπησες δεν σε θυμούνται οι αριθμοί, αλλά οι ψυχές που αρνήθηκαν να λυγίσουν. Να ’σαι ελαφρύς όπως η ταχύτητα που κυνήγησες. Και όπου κι αν βρίσκεσαι τώρα, εύχομαι να υπάρχει μια ανοιχτή ευθεία, λίγος θόρυβος από κινητήρα στον αέρα και άλλη μία πράσινη σημαία να σε περιμένει._Δημήτρης Γιόκκας
Περισσότερα στο βιβλίο μου «Ύμνος στην Ταχύτητα» 2020
Phil Krueger: Ο τελευταίος πιλότος/μηχανικός του Indy 500 και ο τελευταίος ρομαντικός μιας χαμένης εποχής